Ի՞նչ է լիզինգը և ինչպե՞ս կարող է այն օգնել Հայաստանում բիզնեսի զարգացմանը
Ժամանակակից շուկայական մրցակցության պայմաններում ցանկացած ձեռնարկության առաջընթացի գրավականը հիմնական միջոցների արդիականացումն է, տեխնիկական վերազինումը և նոր ակտիվների ձեռքբերումը։ Սակայն սեփական շրջանառու միջոցներից մեծ գումարներ դուրս բերելը կամ դասական բանկային վարկերի երկարատև ու բարդ ընթացակարգերով անցնելը միշտ չէ, որ նպատակահարմար է։ Հենց այս պատճառով վերջին տարիներին լիզինգը Հայաստանում դարձել է առավել ճկուն, պահանջված և ֆինանսապես շահավետ գործիքներից մեկը ինչպես սկսնակ, այնպես էլ կայացած ընկերությունների համար։
Ի՞նչ է լիզինգը պարզ բառերով
Լիզինգը (ֆինանսական վարձակալությունը) ֆինանսավորման եռակողմ ձևաչափ է, որտեղ լիզինգային ընկերությունը կամ բանկը ձեր ընտրած մատակարարից գնում է անհրաժեշտ գույքը և այն հանձնում ձեզ երկարաժամկետ օգտագործման։ Պայմանագրի գործողության ողջ ընթացքում դուք վճարում եք հաստատագրված ամսական վճարներ, իսկ ժամկետի ավարտին, վերջին մարումը կատարելուց հետո, տվյալ ակտիվն ամբողջությամբ անցնում է ձեր ընկերության սեփականության տակ։
Այս մեխանիզմը թույլ է տալիս կազմակերպությանը շահագործել տեխնիկան և դրանով եկամուտ գեներացնել առաջին իսկ օրվանից՝ առանց միանվագ խոշոր կապիտալ ծախսեր կատարելու։
Լիզինգի հիմնական տեսակները և հնարավորությունները
Կախված ընկերության գործունեության առանձնահատկություններից՝ այսօր հասանելի են բազմազան լիզինգի ծառայություններ, որոնք ընդգրկում են տնտեսության գրեթե բոլոր ոլորտները՝ արտադրությունից մինչև ծառայությունների մատուցում․
- Արտադրական և տեխնիկական վերազինում — Ժամանակակից հոսքագծերի, հաստոցների և տեխնոլոգիական հանգույցների ձեռքբերման նպատակով տրամադրվող սարքավորումների լիզինգ ձևաչափը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել արտադրողականությունը, ապահովել որակի միջազգային ստանդարտներ և նվազեցնել ինքնարժեքը։ Դա հատկապես կարևոր է սննդի արդյունաբերության, տեքստիլի, շինանյութերի արտադրության և վերամշակող ոլորտներում։
- Տրանսպորտային պարկի համալրում — Լոգիստիկայի, առաքման ծառայությունների կամ կորպորատիվ նպատակների համար նախատեսված ավտոմեքենայի լիզինգ ուղղությունը ներառում է ինչպես մարդատար ավտոմեքենաներ, այնպես էլ բեռնատարներ, ծանր շինարարական կամ գյուղատնտեսական հատուկ տեխնիկա։
- Համալիր կորպորատիվ լուծումներ — Ընդհանուր առմամբ, մասնագիտացված բիզնես լիզինգ գործիքակազմը հարմարեցվում է կոնկրետ նախագծերի շահութաբերությանն ու դրամական հոսքերին, ինչը ֆինանսական կայունություն է ապահովում կազմակերպության հաշվեկշռի համար։
Որո՞նք են լիզինգի հիմնական առավելությունները բանկային վարկի համեմատ
Շատ գործարարներ հաճախ տատանվում են դասական վարկի և լիզինգային գործարքի միջև։ Սակայն լիզինգն ունի մի շարք անհերքելի առավելություններ․
- Լրացուցիչ գրավի անհրաժեշտության բացակայություն — Ի տարբերություն վարկերի, որոնց դեպքում պահանջվում է անշարժ գույք կամ այլ ապահովում, լիզինգի դեպքում որպես գրավ հանդիսանում է հենց ֆինանսավորվող ակտիվը։
- Հարկային և հաշվապահական արտոնություններ — Լիզինգային վճարները դասվում են ծախսերի շարքին, ինչը թույլ է տալիս օրինական ճանապարհով օպտիմալացնել շահութահարկը։ Բացի այդ, գործում է արագացված ամորտիզացիայի մեխանիզմը, իսկ ԱԱՀ-ով աշխատող ընկերությունները կարողանում են հաշվանցել վճարված հարկը։
- Շրջանառու կապիտալի պահպանում — Կատարելով ընդամենը կանխավճար (որը սովորաբար տատանվում է 10-20%-ի սահմաններում) ՝ բիզնեսը չի սառեցնում մեծածավալ ֆինանսական միջոցներ և կարող է դրանք ուղղել հումքի գնմանը կամ շուկայավարմանը։
- Պետական սուբսիդավորման ծրագրեր — Հայաստանում ներկայումս ակտիվորեն գործում են տնտեսության արդիականացման և ագրոպարենային ոլորտի պետական աջակցության ծրագրեր, որոնց շնորհիվ տոկոսադրույքների զգալի մասը փոխհատուցվում է պետության կողմից։
Ի՞նչ գործոններից են կախված լիզինգի պայմանները
Յուրաքանչյուր գործարքի համար ձևավորվում են անհատական կարգով լիզինգի պայմաններ ՝ ելնելով մի քանի առանցքային գործոններից․
- Կանխավճարի չափ — Կանխավճարի չափը սահմանվում է՝ ելնելով գույքի շուկայական պահանջարկից և գործարքի ռիսկայնության աստիճանից։
- Մարման ժամկետներ — Որպես կանոն, պայմանագրերը կնքվում են 1-ից մինչև 5 կամ 7 տարի ժամկետով,
- Արժույթ և տոկոսադրույքներ — Ֆինանսավորումը կարող է տրամադրվել ՀՀ դրամով կամ արտարժույթով՝ կախված ընկերության հասույթի կառուցվածքից,
- Մարումների ճկուն գրաֆիկ — Գյուղատնտեսական կամ սեզոնային բիզնեսների համար հնարավոր է սահմանել սեզոնայնությանը համապատասխանող մարումների անհատական պլան։
Ինչպե՞ս է մաքսային և լոգիստիկ աջակցությունը լրացնում լիզինգը
Երբ անհրաժեշտ սարքավորումը կամ տեխնիկան ներմուծվում է արտերկրից, գործընթացը չի սահմանափակվում միայն ֆինանսավորմամբ։ Պահանջվում է կազմակերպել միջազգային բեռնափոխադրումը, իրականացնել ճշգրիտ մաքսային ձևակերպում, ստանալ սերտիֆիկատներ և համապատասխանեցնել բոլոր փաստաթղթերը լիզինգատու բանկի պահանջներին։
Համալիր մոտեցում ցուցաբերող ընկերությունները (օրինակ՝ Regulus Group-ը) հաճախորդին տրամադրում են ամբողջական շղթա՝ սկսած ապրանքի գնումից, լիզինգային փաստաթղթերի նախապատրաստումից մինչև սահմանային մաքսազերծում և առաքում։ Սա բացառում է անհամապատասխանությունները ֆինանսական կառույցի և մաքսային մարմինների միջև՝ ապահովելով գործարքի անխափան ընթացքը։
Լիզինգը պարզապես ֆինանսավորման գործիք չէ․ այն ռազմավարական լծակ է, որը հնարավորություն է տալիս հայաստանյան բիզնեսներին զարգանալ, ընդլայնել շուկան և դիմակայել մրցակցությանը։ Ընտրելով ճիշտ գործընկերներ և համադրելով ֆինանսական ու լոգիստիկ լուծումները՝ ձեռնարկատերերը կարող են նվազագույն ծախսերով ու առավելագույն արդյունավետությամբ կյանքի կոչել իրենց ամենահամարձակ բիզնես ծրագրերը։
Մաքսային ձևակերպումների ձեր վստահելի գործընկերը Հայաստանում։ Արագ, ճշգրիտ և օրինական լուծումներ բիզնեսի և անհատների համար։ 
